Waarom je inheemse bloemen beter nu zaait dan in het voorjaar

Zaaien hoort bij het voorjaar, denken de meeste mensen. Toch valt de Inheemse Zaaiweek dit jaar van 21 tot en met 27 september, en dat is geen toeval. De week is voor de vijfde keer een initiatief van De Bijenstichting, kwekerij Cruydt-Hoeck en Gardeners’ World, en het idee is simpel, namelijk dat zoveel mogelijk mensen in dezelfde week inheemse planten zaaien in de tuin, in potten, op het balkon of op het dak.

Najaarszaad kiemt beter, en daar is een reden voor

Planten in de natuur laten hun zaad in de nazomer en het najaar vallen, niet in maart. Een deel van die zaden heeft juist een koude periode nodig voordat het kan kiemen. Blijft die kou uit, dan komt er in het voorjaar weinig tot niets boven. Andere soorten ontkiemen nog dit najaar en gaan als klein plantje de winter in, waardoor ze in april al een voorsprong hebben op alles wat dan pas gezaaid wordt.

Gardeners’ World schrijft in zijn uitleg over inheemse bloemen zaaien dat het najaar voor veel wilde bloemen een prima startseizoen is. De praktische kant is dat je het zaad gewoon op vochtig gemaakte grond strooit en er licht overheen harkt. Voor een klein bloemenweitje krab je met een hark plekjes open en gebruik je ongeveer vier gram zaadmengsel per vierkante meter. Wie liever controle houdt, zaait in bakjes en plant de zaailingen in het voorjaar uit.

Ook met alleen een balkon doe je mee

Een tuin is geen voorwaarde. Grote klaproos, korenbloem, bolderik en gele ganzenbloem zijn eenjarigen die het in de volle zon prima doen in een bak of pot op het terras. Voor een plek met halfschaduw, bijvoorbeeld een balkon aan de noordkant of een hoek achter een schutting, noemt Gardeners’ World onder meer groot kaasjeskruid, grote muur en dagkoekoeksbloem. Hommels vliegen ook in gevlekte schaduw, dus die plek is minder kansloos dan hij lijkt.

Waarom het uitmaakt dat het inheems is, zit hem in de bestuivers. Veel gekweekte siervariëteiten leveren nauwelijks nectar of stuifmeel, en ze zijn voor de larven van wilde bijen en vlinders al helemaal geen voedsel. Inheemse soorten zijn dat wel, omdat ze hier samen met die insecten zijn opgegroeid. Dat sluit aan op de andere kleine ingrepen die in deze tijd van het jaar verschil maken, en die staan in ons stuk over bijen en hommels helpen in september.

Eerlijk is eerlijk, een bak met wilde bloemen oogt in oktober niet indrukwekkend. Je zaait iets waar je pas volgend voorjaar iets van ziet, en dat vraagt een beetje geduld. Daar staat tegenover dat je het dit weekend in een half uur geregeld hebt en er daarna niets meer aan hoeft te doen.